فاطمه رجبي در دانشگاه خواجه‌نصيرالدين طوسي:
جايگاه زن در جامعه اسلامي ابزارگونه نيست
نبايد براي غلبه بر رقيب، چارچوب‌ها را بشكنيم

فاطمه رجبي جايگاه و نقش زن در خانواده و اجتماع را جايگاهي فرهنگي و فرهنگ‌ساز دانست و گفت: زن زماني مي‌تواند به طور متعالي فرهنگ‌سازي كند كه شخصيت مستقل، انديشه‌ي پويا وبدون وابستگي به ابزارسازان داشته باشد.

 وي كه در مراسمي با موضوع «زن در جامعه اسلامي» در دانشگاه خواجه‌نصيرالدين طوسي سخنراني مي‌كرد، به جايگاه زن در زمان پيش از ميلاد مسيح در غرب و بخش‌هايي از تاريخ ويلدورانت اشاره كرد و سپس ادامه داد: ليبراليسم موج‌هاي مختلفي داشت ودر موج اوليه‌ي آن،‌ حقوق سياسي براي زنان قائل نشده بود و زن يك موجود درجه دوم محسوب مي‌شد.

رجبي اضافه كرد: به تدريج كه سياست به دست آراء سپرده شد، فمينيسم به وجود آمد، اگر خوشبينانه نگاه كنيم فمينيسم جرياني براي احقاق حقوق زنان بود ولي اگر از ديد واقع‌بينانه نگاه كنيم، فمينيسم يك ايدئولوژي سرمايه‌سالارانه‌اي است كه با اهداف اقتصادي و بر اساس اصالت سود شكل گرفت و پشت سر جريان فمينيسم، مردان سرمايه‌داري بودند كه براي رسيدن به سود بيشتر، زنان را از خانه بيرون كشيدند. بدين ترتيب زنان را به عنوان نيروي كار ارزان قيمت وارد صحنه اجتماع كردند و زنان و كودكان دو قشر نيروي كار ارزان قيمت بودند.

وي با بيان اينكه به مرور با موج‌هاي دوم و سوم ليبراليسم، فمينيسم هم پيش رفت، ابراز عقيده كرد: در جهان ما و متاسفانه در كشور ما به مرور كه از مباني اسلام فاصله گرفتيم و مساله توسعه مطرح شد و در هشت سال اصلاحات كه غربي‌تر شديم، نگاه ابزاري به زن بيشتر در جامعه ما رواج پيدا كرد.

وي با بيان اين كه نگاه ابزاري و شي‌گرا به زن در جامعه رايج است و اصلاح‌طلب و اصول‌گرا نمي‌شناسد، گفت: در همين مجلس هفتم ديديم كه زنان اصول‌گرا شعاري مبني بر ارتقاء جايگاه زن سر مي‌دادند و مثلا گفته مي‌شد بايد زنان به كابينه دولت راه پيدا كنند. اين‌ها براي زنان جامعه چه نفعي دارد؟

رجبي خاطرنشان كرد: در جوامع اسلامي وقتي كه تفكر سرمايه‌داري در حاكميت به وجود مي‌آيد، مساله فمينيسم رشد مي‌كند و متاسفانه مهم‌ترين چيزي كه در اين مكتب دنبال مي‌شود و در پشت پرده آن مردان قرار دارند، مساله حجاب و حدود شرعي است.

وي با اشاره به جايگاه زن در جامعه اسلامي اظهار كرد: زن در اسلام الگوهايي مانند حضرت زينب دارد؛ آيا محدوديتي براي حضور اين الگوها در صحنه‌هاي اجتماع وجود داشته است؟ در صحنه‌هايي كه حضرت زهرا يا حضرت زينب وارد شدند، مردان هم توان وارد شدن را نداشتند و اين صحنه‌ها همان صحنه‌هاي فرهنگ‌سازي بود و نظام‌نامه‌ي سياسي تدوين مي‌كردند.

وي به جامعه اسلامي پس از انقلاب اشاره كرد و گفت: زنان حتي پيش از انقلاب در عرصه‌هاي مختلف سرنوشت‌ساز حضور داشتند و حضرت امام(ره) هم موانع حضور زنان را برداشتند و آن‌ها به همه عرصه‌ها اعم از نظامي، سياسي و علمي وارد شدند.

رجبي در ادامه خطاب به اصولگرايان گفت: ما براي راي آوردن به هر شكل، نبايد به فريب مردم بپردازيم و براي غلبه بر رقيب چارچوب‌ها را نبايد بشكنيم؛ چرا كه اگر اين كار را بكنيم ديگر فرقي بين اصولگرا و اصلاح‌طلب نيست.

وي با بيان اينكه زنان با دركي كه دارند خيلي بهتر جايگاه خود را درك مي‌كنند، از ايجاد تغيير در ظرفيت‌هاي دختران و پسران براي ورود به دانشگاه انتقاد كرد و گفت: دانشگاه جايي است كه هر كس شايسته آن باشد بايد به آن وارد شود؛ چرا بايد ظرفيت خانم‌ها يا آقايان را بالا يا پايين ببريم؟ سوال من اين است كه اگر براي تحصيل‌كرد‌گان بازار كار نداريم اصلا چرا بايد ظرفيت‌ها را بالا ببريم؟ زنان در جامعه اسلامي در صحنه‌هاي مختلف داراي جايگاه هستند.

رجبي درباره زمينه‌هاي كاري زنان، با بيان اين سوال كه آيا ضرورت اشتغال بايد مطرح باشد يا اشتغال ضروري؟ اظهار كرد: در جامعه اسلامي ضرورت اشتغال، زنان را به عرصه‌هاي كاري مي‌كشاند پس ضرورت اشتغال مهم است نه اشتغال ضروري. برخي جايگاه‌ها وجود دارد كه شان زن نيست؛ مثلا نشان مي‌دهند كه زني راننده اتوبوس يا تريلي شده است؛ اين كه كسي توان اين كار را دارد و بر اساس نياز اين كار را انجام مي‌دهد يك بحث است ولي اينكه تبليغ كنيم كه زنان از مردان جا نمانده‌اند و حتي راننده تريلي هم شده‌اند، مساله ديگري است.

وي همچنين به سال روز ولادت حضرت زينب و روز پرستار اشاره كرد و با بيان اينكه فرهنگ‌سازي، دگرگون‌سازي مي‌كند، افزود: حضرت زينب نه در شخصيت علمي، قهرمان‌پروري و بيدادگري بلكه به عنوان يك پرستار مطرح است و اين يك افتخار است. جايگاه زن در جامعه اسلامي مثل مردان و با حفظ حريم و حدود است. جايگاه زن در جامعه اسلامي ابزارگونه نيست و ابزار تبليغاتي و ابزار غرب نيست و بايد ضرورت‌هاي جايگاه خود را درك كند.

وي افزود: اشكال كساني كه براي ما فرهنگ‌سازي مي‌كنند اين است كه به اسطوره‌ها، جنسيتي نگاه مي‌كنند و مثلا حضرت زينب را به عنوان الگوي زنان و حضرت علي را به عنوان الگوي مردان مطرح مي‌كنند در حالي كه اگر ما به ابعاد وجودي اين افراد نگاه كنيم مي‌بينيم كه كارآمدي رفتار و وجود آن‌ها براي همه نسل‌ها و نگرش‌ها قابل استفاده است.

رجبي در پايان سخنراني خود، به پرسش‌هاي حاضرين پاسخ داد و درباره پرسشي مربوط به مساله ازدواج موقت گفت: فمينيسم، ظلم زنانه را حتي نسبت به زنان نه تنها ترويج بلكه حاكم مي‌كند و دست‌هاي پشت پرده براي گسترش فساد زنانه، فمينيسم را دنبال مي‌كند. من نه در مقام فقهي هستم و نه در مقام يك كارشناس مسائل خانواده. در بحث تعدد زوج‌ها چه به طورموقت و يا دائم، هر دو زن، سه يا چهار زن، همه از يك جنس هستند و از نظر شرعي براي زني كه نتوانسته مردي را به آساني براي زندگي پيدا كند حقي وجود دارد.

وي در پاسخ به اين سوال كه چرا شما به خانه‌داري علاقمند هستيد؟ اظهار كرد: خانه‌داري را با تمام وجود دوست دارم. دوستي گفت منظور از خانه‌داري، خانه‌كاري نيست و اين حرف بسيار قشنگي بود. خانه‌داري، مديريت شخصيتي، فكري و تدبيري زن است. خانه‌داري يعني حضور معنوي زن در خانه و من اين كار را خيلي دوست دارم. هيچ گاه اين طور نگاه نكردم كه اگر زن شغل نداشته باشد، جايگاهي هم ندارد.

وي در برابر سوالي درباره مساله كشف حجاب در زمان رضاخان و نيز پوشش امروزي برخي از زنان و دختران پاسخ داد: خيلي از اين‌ افراد اراده ندارند و از نظر شعور و درك نبايد آن‌ها را حساب كنيم و بر روي شعور انساني آن‌ها بايد فكر كنيم. زناني در زمان رضاخان بودند كه با كشف حجاب موافق بودند ولي اينها موارد نادري بود. مساله بي‌حجابي امروز هم دو جنبه دارد؛ اول زناني هستند كه ارزش وجودي خود را در همين رفتار ظاهري مي‌دانند كه البته نبايد اين تصور از زن را در محافل علمي و دانشگاهي بينيم. دومين نكته؛ نگاه‌هاي مردانه است اگر زني كه مي‌خواهد به او نگاه و توجه شود، خريداري نداشته باشد آيا باز هم با همان ظاهر بيرون خواهد آمد؟

در ادامه اين نشست رجبي در پاسخ به اين پرسش كه آيا با دستور آقاي احمدي‌نژاد مبني بر فراهم‌كردن امكان حضور زنان در استاديوم‌ها موافق هستيد؟ گفت: خير، اين كار ضرورتي ندارد. برخي كارها بايد ضرورتي داشته باشد تا دستوري درباره آن داده شود. مساله شرعي اين قضيه را هم نه من مي‌توانم مشخص كنم و نه آقاي احمدي‌نژاد. نكته‌ي ديگر، معضلات اجتماعي اين موضوع است. من به اين دلايل كه اين كار ضرورتي ندارد، مشكل شرعي دارد و معضلات اجتماعي به وجود مي‌آورد با اين قضيه مخالفم

نويسنده: سادات علوی(دوشنبه 23/2/1387 :: ساعت 7:29 عصر)

نظرات ()